‘Mrs. Degas’ van Arthur Japin

Omdat het lastig is om precies vast te stellen wat wel en wat niet tot de literatuur gerekend moet worden – het lijkt vaak een kwestie van smaak te zijn – hoef ik mij ook niet met de vraag te vermoeien of het werk van Arthur Japin een plaats verdient in de canon van de Nederlandse literatuur. Alsof dat trouwens een halszaak is. Zeker is dat hij in elk geval de vertelkunst meester is, of beter gezegd er een meester in is. Woordgebruik, compositie, stijl, het zijn instrumenten die Japin ruimschoots in zijn bagage heeft en die hij ook met verve beheerst. Noem hem dus gerust een ambachtsman, die het vak van verhalen als weinig anderen zo onder de knie heeft en ook aan de man brengt. Met zijn recent uitgebrachte roman “Mrs. Degas” levert hij daarvan het volgende bewijs na eerdere voltreffers als “Een schitterend gebrek” en “De zwarte met het witte hart”. En waarom weet hij opnieuw te overtuigen? Omdat hij zijn verhaal over het leven en de persoon van de impressionist Edgar Degas allereerst in een rechte lijn en volgtijdelijk vertelt, hoewel hij zich daarbij wel zij – en overstappen in de tijd permitteert, wat alleen maar toegevoegde waarde biedt.

Het draagt namelijk bij aan de opbouw van een plot en aan het toeleven naar een clou, naar een ontknoping die bij Japin, ook in dit nieuwste boek, altijd weer een heuse verrassing biedt. Maar de weg daarheen voert links en rechts toch langs cliffhangers. En waarom ook niet? Want nooit te robuust of omwille van een effect op zich, want daar is de stijl en de aanpak van Japin te verfijnd en haast dichterlijk voor. Zoals alleen al zijn beschrijvingen van New Orleans en de moerassen eromheen bewijzen, want ingetogen en gedoseerd zijn en daarmee op pentekeningen lijken. Precies zo schetst hij zijn personages en de wijze waarop ze met elkaar omgaan. Het klinkt nooit als een klok noch is geweld of enige uiting daarvan ook maar ergens in zijn “Mrs. Degas” aan de orde. Wat niet impliceert dat de verhaallijn te veel kabbelt en te weinig leven biedt. Integendeel, durf ik te zeggen. Dat laat ook meteen de grootste kracht van Japin zien, namelijk dat hij met zijn kalme en beheerste stijl in staat is spanning op te bouwen en de lezer in zijn verhaal mee te nemen, zonder dat er effectbejag wordt nagejaagd. En dat is best knap en getuigt van vakmanschap, waarvan zoals gezegd dit “Mrs. Degas” van begin tot eind doortrokken is.

Over robschimmert

een senior met een brede belangstelling en een sterke maatschappelijke betrokkenheid, die daaraan op schrift en in de vorm van een weblog vooral uitdrukking wil geven.
Dit bericht werd geplaatst in Boeken en getagged met , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s