Bij 70 jaar bevrijding

Op de dag dat het op de kop af zeventig jaar geleden is dat Zuid – Limburg werd bevrijd, is het meer dan op zijn plaats om de vraag te stellen of we daardoor langzamerhand in de goede positie zijn terecht gekomen om de juiste en afgewogen oordelen over de periode van de Tweede Wereldoorlog te vormen, en meer in het bijzonder over het gedrag waartoe Nederlanders toen al of niet willens en wetens overgingen. Op zich is de afstand in tijd uiteraard groot genoeg voor de nuance en de zuivere afweging van gehanteerde motieven. Te meer omdat ook de feiten in hun met het jaar toegenomen veelheid steeds meer voor zich zijn gaan spreken en aan de emoties die zo kort na de Bevrijding in het denken nog een hoofdrol konden spelen, hun kracht hebben ontnomen. Zie bijvoorbeeld hoe de invloed van opinieleiders als Lou de Jong en Henk van Randwijk in en op het maatschappelijk debat over verzet en collaboratie de laatste decennia is gereduceerd. De emoties die in hun meningen prominent aanwezig konden zijn, nee, moesten zijn, gezien hun rol en positie in het Nederland van de Tweede Wereldoorlog, hebben duidelijk terrein verloren ten gunste van de ratio die met het vorderen van de tijd en afstand wel veld moest winnen. Waardoor ruimte ontstond om aan elke handeling, keuze, mening of positie, goed of fout, een scala van motieven toe te voegen alsook een veelheid aan argumenten om bepaald gedrag van wie dan ook nader te verklaren. Met als grote gevaar dat elke daad acceptabel wordt omdat ze te begrijpen is, want beredeneerd kan worden.

Om vervolgens echt op het gladde ijs te belanden, als elk onderscheid in moreel waarderen en ethisch oordelen vervalt, omdat van afstand bezien mensen nu eenmaal mensen blijken die in de barre omstandigheden van een oorlog, onder druk om te moeten overleven, op voorhand geëxcuseerd zijn voor de keuzes die ze maken. Die tendens in het huidig denken en oordelen, dat het allemaal niet zoveel meer uitmaakt, wordt steeds manifester. Met als gevolg dat een eigen normbesef zeker niet meer door de splijtende gebeurtenissen van de oorlogsjaren verder aangescherpt zal worden. Waardoor het nauwelijks nog mag verwonderen dat de verderfelijke symbolen uit die tijd, want verwerpelijk blijven ze wat mij betreft toch nog, weer zo gemakkelijk van hand tot hand kunnen gaan en hun weg lijken te vinden naar de zoekende geesten van de moderne mens. Het hakenkruis, de Hitlergroet, de joden – en vreemdelingenhaat, discriminatie zijn weer usance geworden en uit de sfeer van het taboe geraakt. Daarmee bewijzend dat mensen niets zullen leren noch dat de lessen die de geschiedenis biedt, aan hen zijn besteed. Omdat ze erger dan ezels zijn, want zich blijven stoten aan dezelfde steen en daar ook nooit mee zullen ophouden. Met als de grootste valkuil en reden natuurlijk die vervloekte nuance die de woede en andere emoties over begaan onrecht en kwaad finaal om zeep schijnt te helpen.

Over robschimmert

een senior met een brede belangstelling en een sterke maatschappelijke betrokkenheid, die daaraan op schrift en in de vorm van een weblog vooral uitdrukking wil geven.
Dit bericht werd geplaatst in Geschiedenis en getagged met , , , , , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

2 reacties op Bij 70 jaar bevrijding

  1. sjoerd zegt:

    Volgens mij is het nog te vroeg om hierover een discussie te beginnen. Daar gaat nog zeker dertig jaar overheen….

  2. Dhyan zegt:

    Waarom zouden we daarover collectief moeten oordelen. In tijden van nood mag en moet men bidden zeg ik altijd aangevende dat een kat in het nauw rare sprongen maakt. Later heeft iedereen daar spijt van maar zegt niet anders te hebben gekund. Waar we over moeten waken is juist het verlies aan individualiteit en het opgaan in collectiviteit waar de ellende ook mee is begonnen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s